“Dat lijkt me zo zwaar, werken in een verpleeghuis. Je wordt zo vaak geconfronteerd met de dood”. Regelmatig hoor ik dit soort opmerkingen als ik vertel dat ik als geestelijk verzorger werk in een verpleeghuis. Ik probeer dan een eerlijk antwoord te geven: ik zwak de zwaarte niet af, maar doe recht doet aan de mooie ontroerende kanten van dit werk. Want die vallen vaak samen, juist op de drempel van leven en dood. Dat ik daar als geestelijk verzorger regelmatig getuige van mag, zijn ervaar ik als een bijzonder geschenk. Ik besef dat dit niet altijd goed uit te leggen is. Hoe kan je het geheimenis van een stervensproces nu vangen in woorden? Laat ik proberen u mee te nemen in een verhaal uit de praktijk dat me erg geraakt heeft.
Tijdens één van de groepsgesprekken aan tafel rond Moederdag, vertelde een bewoner dat ze nooit moeder was geworden. Dat was een stil verdriet in haar leven. “Maar”, zei ze, “er zijn altijd kinderen om me heen geweest. Nichtjes die kwamen logeren of mee aten. En ik was met - en later zonder - mijn man ook altijd welkom bij de gezinnen van mijn familie.” Mevrouw nam duidelijk een betekenisvolle plek in als tante. Voor haar heel heilzaam in het gemis dat met haar leven verweven was. Een gemis dat ikzelf van binnenuit herkende. Dat gaf een bijzonder gevoel van verbondenheid met deze bewoner.
Niet lang na deze ontmoeting ging de gezondheid van deze mevrouw hard achteruit; het einde van haar leven was in zicht. Mij werd gevraagd een afscheidsritueel te verzorgen. Daar rond haar bed, ontmoette ik de nichtjes, die inmiddels natuurlijk volwassen vrouwen waren. Ze vertelden wat hun tante voor hen had betekend. Er werden mooie herinneringen gedeeld vol liefde en humor. Diepe dankbaarheid werd persoonlijk uitgesproken naar hun stervende tante.
Het raakte me hoe trouw de nichtjes bij haar waakten nu de dood naderde. De onvoorwaardelijke liefde voor hun tante was tastbaar aanwezig in de kamer. En daar doorheen de liefde van God, die zegt; Ik ben erbij. Zo ontving zij de zegen.
En iets van die zegen ontving ik ook die middag. Mijn pijn van kinderloosheid werd deze middag heilzaam aangeraakt door wat ik zag en ervoer tijdens dit intieme afscheidsmoment.
Dankbaar ben ik voor dit betekenisvolle werk, dat best intensief kan zijn. Maar waarin altijd weer de vreugde overheerst om zoveel wat ik juist hier op de drempel van leven en dood ontvang.
Janneke Bregman
Geestelijk verzorger Tabitha